Dana 8. avgusta 1905. godine u manastiru Grgeteg na Fruškoj gori preminuo je arhimandrit Ilarion Ruvarac, jedan od najznačajnijih srpskih istoričara, osnivač kritičke škole srpske istoriografije i čovek koji je trajno promenio način proučavanja nacionalne prošlosti. Njegov rad postavio je naučne standarde zasnovane na istorijskim izvorima i proverljivim činjenicama.
Rođen kao Jovan Ruvarac 1. septembra 1832. godine u Sremskoj Mitrovici, odrastao je u porodici koja je negovala veru i tradiciju. Po stupanju u monaštvo uzeo je ime Ilarion, a životni poziv pronašao je u istorijskoj nauci. U vremenu kada su prošlost oblikovali romantičarski prikazi i narodne legende, odlučno je zastupao kritički pristup, upoređujući hronike i arhivsku građu kako bi istorijske događaje sagledao na osnovu činjenica.
Takav način rada izazivao je brojne polemike, jer je razbijao idealizovane predstave o prošlosti. Ipak, upravo zahvaljujući istrajnosti i naučnoj doslednosti postavio je temelje moderne srpske istoriografije. Kao profesor Karlovačke bogoslovije i član Srpske kraljevske akademije ostavio je dubok trag i u obrazovanju, podstičući mlade istraživače da istoriju proučavaju kritički, a ne kroz predanja.
Njegova dela posvećena srednjovekovnoj Srbiji, dinastiji Nemanjića i crkvenoj istoriji i danas predstavljaju uzor naučne savesnosti. Poslednje godine života proveo je u manastiru Grgeteg, gde je i preminuo. Više od jednog veka kasnije, Ilarion Ruvarac ostaje simbol naučne čestitosti i podsećanje da se istinska briga o nacionalnoj prošlosti zasniva na istini, a ne na mitovima.
Piše: Stefan Bogdanović
Zabranjeno je preuzimanje, kopiranje ili prenošenje teksta, dela teksta ili fotografija sa sajta srpskiugao.rs bez izričitog navođenja izvora i aktivnog linka ka originalnom tekstu na našem sajtu.
Svako kršenje ovog pravila biće smatrano povredom autorskih prava i biće prijavljeno u skladu sa zakonom.
