U Hramu Svetog Save oslikana je freska Svetog Vukašina Jasenovačkog, jednog od najtragičnijih, ali i najdostojanstvenijih simbola srpskog stradanja u Jasenovcu. Njegove reči pred smrt „Radi ti, dete, svoj posao“ , ušle su u istoriju kao svedočanstvo vere i unutrašnje snage. Danas, njegov lik gleda vernike sa freske brojne vernike, hodočanike i turiste koji u ovu svetinju dolaze.
Vukašin Mandrapa, seljak iz okoline Nevesinja, postao je simbol mučeništva kada je tokom Drugog svetskog rata u ustaškom logoru Jasenovac mučen do smrti jer nije želeo da izgovori rečenicu koja bi značila priznanje zločinačke vlasti. Njegovo dostojanstvo pred zločincima nije zaboravljeno i danas je deo kolektivnog sećanja, pretočen u fresku, knjige, svedočenja i umetnost. Srpska pravoslavna crkva kanonizovala je Vukašina Mandrapu 1998. godine na redovnom zasedanju Svetog arhijerejskog sabora.
Freskopis Svetog Vukašina u Hramu Svetog Save urađen je u okviru poduhvata oslikavanja novomučenika srpske istorije. Autor ikonografije je Aleksandar Živadinović, koji je Vukašina prikazao u narodnoj nošnji, sa ozbiljnim, ali smirenim izrazom lica. Freska se nalazi u donjoj crkvi Hrama i deo je šireg narativa o srpskom stradanju, ali i veri, istrajnosti i tihoj pobedi duha.
Ovo sećanje dodatno je osnaženo i filmskim jezikom. Film „Crveni đurđevak“ reditelja Hadži Aleksandra Đurovića, posredno evocira atmosferu Jasenovca i pitanje oproštaja, kroz tihu, ali moćnu poruku o tome kako se zlo ne pobeđuje mržnjom.
SRPSKI UGAO
Izdvojte manje od četvrt sata i pogledajte ovaj snažan, dvanaestominutni film. To je mali gest, ali velika prilika da na trenutak stanete, osetite i razumete makar deo stradanja našeg naroda koji ne sme biti zaboravljen.
