Hrvatska se suočava sa dubokom demografskom krizom. Stanovništvo je sve starije, broj rođenih godinama je daleko manji od broja umrlih, dok veliki deo mladih u potrazi za sigurnijim poslom, većom platom i rešavanjem stambenog pitanja odlazi u Nemačku, Austriju, Irsku i druge zemlje Evropske unije.
Prema podacima Državnog zavoda za statistiku za 2024. godinu, u Hrvatskoj je rođeno samo 32.069 dece, dok je umrlo 51.080 ljudi. Zemlja je tako za samo godinu dana prirodnim putem izgubila 19.011 stanovnika. Stopa nataliteta iznosila je 8,3, a mortaliteta 13,2 na hiljadu stanovnika.
Hrvatska je sredinom 2024. imala procenjenih 3.866.233 stanovnika. Prosečna starost dostigla je 44,5 godina – 42,8 kod muškaraca i čak 46,2 kod žena. Mladi do 19 godina činili su svega 19 odsto stanovništva, što pokazuje koliko je sužena demografska osnova zemlje.
Posebno zabrinjava starosna struktura onih koji odlaze. Tokom 2024. Hrvatsku je napustilo 38.997 ljudi, a gotovo polovina, odnosno 48,6 odsto, imala je između 20 i 39 godina. Reč je o generacijama koje bi trebalo da osnivaju porodice, dobijaju decu i budu glavni oslonac tržišta rada.
Istovremeno se u Hrvatsku doselila 70.391 osoba, pa je ukupni migracioni saldo bio pozitivan za 31.394 stanovnika. Međutim, samo 18,9% doseljenih činili su hrvatski državljani, dok su 81,1% bili stranci. Najviše doseljenika stiglo je iz Nepala, dok je među ljudima koji su napustili Hrvatsku najčešće odredište bila Nemačka.
Pozitivan migracioni saldo zato ne rešava osnovni problem: broj stanovnika održava se uvozom strane radne snage, dok se starosna struktura domaćeg stanovništva pogoršava. Prazne školske klupe, gašenje područnih odeljenja i nedostatak mladih porodica postaju posebno vidljivi u Slavoniji, Dalmatinskoj zagori i manjim mestima centralne Hrvatske.
Najnoviji podaci za 2025. godine ipak pokazuju prvi ozbiljniji znak promene. U zemlju se doselilo 16.843 hrvatskih državljana, dok ih se odselilo 13.138, što znači da je saldo domaćih državljana prvi put postao pozitivan. Ipak, ukupan migracioni dobitak Hrvatske pao je sa 31.394 na 19.180 ljudi, jer se smanjio i priliv stranih radnika.
Povratak dela iseljenika jeste ohrabrujući, ali ne može brzo da nadoknadi godine masovnog odlaska i prirodnog pada. Manje mladih danas znači manje brakova, manje rođene dece i još veći nedostatak radnika u budućnosti.
Bez dostupnijih stanova, sigurnijih poslova, većih primanja i ozbiljne podrške porodicama, Hrvatska će nastaviti da broj stanovnika održava doseljavanjem. Statistika tako može da pokaže blagi rast, ali ostaje suštinsko pitanje – ko će živeti u hrvatskim gradovima i selima za nekoliko decenija?
Piše: Stefan Stojanović
Zabranjeno je preuzimanje, kopiranje ili prenošenje teksta, dela teksta ili fotografija sa sajta srpskiugao.rs bez izričitog navođenja izvora i aktivnog linka ka originalnom tekstu na našem sajtu.
Svako kršenje ovog pravila biće smatrano povredom autorskih prava i biće prijavljeno u skladu sa zakonom.
