Istoričar umetnosti, književnik i muzeolog Milan Kašanin rođen je na današnji dan 21. februara 1895. godine u Belom Manastiru kod Osijeka, ostavivši tokom decenija neizbrisiv trag u proučavanju srpske kulture. Likovni kritičar i organizator velikih izložbi suštinski je oblikovao muzeološku praksu i interpretaciju nacionalnog stvaralaštva od srednjeg veka do savremenog doba.
Siromašno poreklo i rani gubitak majke obeležili su njegovo detinjstvo, koje provodi uz podršku tetke, a dobijena stipendija omogućila mu je školovanje u Novom Sadu, Budimpešti i Zagrebu, da bi 1923. godine diplomirao istoriju umetnosti na Sorboni. Tokom studija u Parizu, radeći kao dopisnik lista „Jedinstvo“, upoznaje Ivu Andrića, Miroslava Krležu i Vladimira Ćorovića.
Radni vek započinje u Ministarstvu prosvete, doktorira na temi „Bela crkva Karanska“ i ubrzo preuzima rukovođenje Muzejom kneza Pavla. Angažovanje na promociji evropskog slikarstva u Beogradu i jugoslovenske umetnosti u inostranstvu, naročito Holandiji, učinilo ga je ključnom figurom kulturne diplomatije. Istraživački tekstovi u „Politici“ i brojni putopisi doneli su tada potpuno nova tumačenja srednjovekovne književnosti.
Ratne godine provodi štiteći muzejske zbirke, uprkos uništenju porodičnog doma i ličnim tragedijama. Politička marginalizacija nakon 1945. godine nije ga zaustavila u radu na prevodima i kulturnim projektima a galerija fresaka, osnovana 1951. uz njegovo učešće, postala je baza za nove međunarodne izložbe. Životni put završava 21. novembra 1981. godine u Beogradu, gde je sahranjen na Novom groblju, ostavši upamćen po ogromnom doprinosu kulturi zbog kojeg, neshvatljivo, nikada nije primljen u Srpsku akademiju nauka i umetnosti.
Pogled redakcije portala Srpski Ugao
Intelektualno nasleđe ovog vizionara danas predstavlja temelj za razumevanje srpske duhovnosti. Njegova nepokolebljiva posvećenost očuvanju baštine, uprkos ideološkim preprekama, svrstava ga u red najznačajnijih figura naše kulture. Delo koje je ostavio je trajan putokaz budućim generacijama.
Piše: Stefan Bogdanović
