Izložba „Preko mora“: Svedočanstvo o vekovnom savezu Italije i Srbije

Izložba istorijskih fotografija pod nazivom „Preko mora, spasavanje 1915–1916, priča o italijansko-srpskom prijateljstvu“ predstavljena je u Muzeju Jugoslavije u Beogradu. Postavka, koju su pripremili Ambasada Italije i Italijanski institut za kulturu u saradnji sa Vojnim muzejom Srbije, obeležava 110 godina od herojskog poduhvata italijanske Kraljevske mornarice tokom evakuacije srpske vojske i civila u Prvom svetskom ratu.

Ambasador Italije u Srbiji Luka Gori danas je obišao izložbu koju su prethodnih dana svečano otvorili ministri odbrane Srbije i Italije. Zvaničnici su podsetili na dramatične događaje iz jeseni 1915. godine, kada se Srbija, pod pritiskom zajedničke ofanzive Bugarske, Austrougarske i Nemačke, suočila sa surovim povlačenjem preko albanskih planina. Marš kroz sneg i glad odneo je hiljade života pre nego što su preživeli stigli do obala Jadrana.

Spasilačka operacija italijanske flote, sprovedena od decembra 1915. do februara 1916. godine, omogućila je prebacivanje oko 260.000 ljudi, više od 10.000 konja i velike količine opreme u sigurne luke. Jadransko more tada je postalo put spasa, čime je osigurano očuvanje vojske, državnih institucija i kralja Petra. Dokumentarne fotografije sa pratećim tekstovima na srpskom, italijanskom i engleskom jeziku biće dostupne javnosti u Muzeju Jugoslavije do 10. marta 2026. godine.

Pogled redakcije portala Srpski Ugao

Italijanska mornarica je, uprkos stalnim pretnjama neprijateljskih podmornica, uspela da obezbedi siguran prolaz za desetine hiljada Srba. Požrtvovanost na Jadranu izgradila je trajni most među narodima, dok Brindizi ostaje simbol luke koja je pružila spas i nadu. Na samoj obali te luke u Italiji, mermerna ploča i danas podseća na ovo istorijsko spasavanje.

Piše: Stefan Bogdanović