Gradski muzej Kulturnog centra u Vrbasu priredio je izložbu posvećenu gotovo zaboravljenom sugrađaninu čiji je životni podvig krajem 19. veka obišao svet. Postavka vraća u javnost priču o Sigmundu, odnosno Žigmondu Bahmanu, poznatom kao Žiga, prvom Vrbašaninu i stanovniku tadašnje Austro-Ugarske monarhije koji je biciklom obišao planetu.
Reč je o avanturi nazvanoj „Preko pet kontinenata“, započetoj iz opklade. Put je krenuo 17. septembra 1896. godine iz Beča, a završen povratkom u isti grad 30. jula 1898. Tokom tog puta Bahman je obišao Evropu, Ameriku, Australiju, Aziju i Afriku. U Vrbas je stigao početkom juna 1898. godine, 3. ili 4. dana u mesecu. Zanimljivo je da je tačno 120 godina kasnije 3. jun proglašen za Svetski dan bicikla od strane Ujedinjenih nacija.
Na brojnim takmičenjima na dugim stazama osvojio je 36 zlatnih medalja u Austriji, Mađarskoj i Nemačkoj, dok su mu priznanja dodeljivana i širom sveta. Putovao je bez novca, oslanjajući se isključivo na gostoprimstvo ljudi koje je sretao, što je bio uslov opklade sa čelnikom biciklističkog kluba u Fišamendu kod Beča. Na put je krenuo sa kolegom koji je ubrzo odustao, dok je Bahman nastavio sam, čak i nakon teške nezgode i dvomesečnog oporavka u Engleskoj.
Po struci inženjer, bio je jedan od osnivača i zamenik komandanta Dobrovoljnog vatrogasnog društva u Vrbasu. Bavio se i muzikom, svirajući violončelo u gudačkom triju sa slikarom Jožefom Pehanom i Fridrihom Klajnom. Preminuo je 1928. godine, a počiva na prostoru nekadašnjeg Donjeg groblja.
Građu za izložbu prikupila je kustos Milica Milović iz više arhiva, zbirki i stare štampe na mađarskom, nemačkom i engleskom jeziku. Rekonstruisana je i mapa njegovog kretanja, uz autentične epizode sa puta. Izložba će biti otvorena tokom cele 2026. godine, uz plan da se sadržaj prevede i na nemački i mađarski jezik.
Pogled redakcije portala Srpski Ugao
Avantura iz opklade koja je spojila kontinente – priča o Žigi Bahmanu podseća nas da se snovi ostvaruju snagom volje i okretom pedala u nepoznato.
Piše: Stefan Bogdanović
